De ideale man - An Ideal Husband

Sunday, October 20th, 2013


In 2006 zag ik Het belang van Ernst door het Nationale Toneel. Ik vond het een briljante uitvoering van Oscar Wilde's heerlijke komedie. Toen ik de aankondiging las dat het Nationale Toneel wederom een komedie van Oscar Wilde zou brengen dit seizoen boekte ik dan ook snel kaartjes. De afgelopen weken werd duidelijk dat het om een bewerking van Wilde's An Ideal Husband ging waarbij het geheel naar het heden was verplaatst. Zeker na mijn recente bezoek aan Het Stenen Bruidsbed van het NT hield ik mijn hart vast.


De ideale man


In de bewerking van Elfriede Jelinek gaat De ideale man over de Staatssecretaris van Buitenlandse Zaken Robert Chiltern (Mark Rietman). Tijdens een feest bij hem thuis worden hij en zijn vrouw opgeschikt door de komst van Laura Cheveley (Ariane Schluter). Zijn vrouw Gertrude (Anniek Pheifer) is onaangenaam verrast omdat ze vroeger met Cheveley op school heeft gezeten en haar zich herinnert als onbetrouwbaar en een leugenaar. Robert lijkt in eerste instantie best gecharmeerd van Cheveley, tot zij uit de doeken doet dat ze investeerde in het Hyper Alpenkanaal en nu Robert, door middel van chantage, wil overtuigen om morgen in het parlement een positief advies uit te brengen over dit kanaal. Robert is er van overtuigd dat het kanaal het land geen goed zal doen maar uit angst alles te verliezen stemt hij in met het uitbrengen van een positief advies. Robert's vrouw Gertrude is hierdoor erg teleurgesteld in haar ideale man en overtuigt hem daarom om toch het moreel goede te doen. Ook Robert's goede vriend Artur Goring (Steven van Watermeulen) is inmiddels in de zaak betrokken omdat Robert hem om advies vraagt en hij bovendien verloofd is geweest met Cheveley. Deze situatie veroorzaakt een soms bijna kluchtige samenloop van omstandigheden. Wanneer langzaam maar zeker ook nog het gehele decor in elkaar stort is de komisch avond voor veel bezoekers compleet. 


De ideale man


De voorstelling behoudt de humor waar Wilde om bekend staat. Jammer is wel dat de komische elementen, die in de bewerking zijn toegevoegd, toch vrij snel voorspelbaar en daarom wat flauw worden. Na het vallen van 3 decorstukken, is het ineen vallen van de rest (op een enkele uitzondering na) niet echt verrassend meer. Maar veel mensen schijnen het desalniettemin hilarisch te blijven vinden. Waar Oscar Wilde's werk normaliter naar een climax toe werkt valt dat door de flauw wordende humor in deze uitwerking tegen. Desalniettemin blijft er genoeg over wat wel erg grappig is. Dat is mede te danken aan het excellente spel van de acteurs van Het Nationale Toneel en NT Gent. In de voorstellingen van Oscar Wilde worden veelal net niet stereotype personages neergezet. Om grappig te kunnen zijn is het essentieel dat de acteurs geen karikaturen maken van de personages en die opdracht is bij deze vakmensen in goede handen. Op een groot aantal momenten lijkt hun timing zo perfect dat ze de indruk wekken nooit iets anders te hebben gedaan dan komedie.


De ideale man


Hoewel het om een bewerking gaat van Wilde's teksten en er voor een moderne setting is gekozen, behoudt de tekst desalniettemin een ouderwetsheid. Sommige teksten zijn vertaald op een manier die de tekst ingewikkeld maakt. In een 19de eeuwse setting is dat geen probleem, aangezien het publiek zich sowieso dient te verplaatsen naar een andere tijd en plaats. Door het geheel te moderniseren blijft de taal wat achter en het is jammer dat veel grappige teksten van Wilde volledig aan het publiek voorbij gaan. Sommige teksten van Wilde staan in het programmaboekje en staan daar in minder omzichtige tekst geciteerd dan hoe diezelfde teksten (op een andere manier vertaald) op het toneel worden geuit.


De ideale man

Al met al is De ideale man, ondanks dat Wilde's subtiliteit soms wat ontbreekt, een leuke toneelavond gebleken. De ideale man ging gisteravond in première en is nog te zien t/m 21 december 2013 in verschillende theaters in Nederland en Vlaanderen. Klik hier voor de volledige speellijst en meer informatie.

~~~

English: The Dutch National Theatre is currently playing Oscar Wilde's An Ideal Husband. It is a modernized version (revised by Nobel prize winner Elfriede Jelinek) of the play. An ideal husband by het Nationale Toneel is played in a Dutch translation. However, on November 21st (Stadsschouwburg Amsterdam) and November 28th (Koninklijke Schouwburg, The Hague) the play will be performed with English surtitles. The National Theatre website isn't available in English but you can call the theatre to buy tickets. You can reach the Koninklijke Schouwburg by calling: 070-3456789. The Stadsschouwburg Amsterdam can be reached by calling: 020-6242311.






Scènefotografie: Kurt van der Elst

No comments:

Post a Comment

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...